Ethiopia's Foreign Exchange Rules Changed — Seven Things You Can Now Do

ብዙ ኢትዮጵያዊ የውጭ ምንዛሪ ሕጎችን የሚያውቀው ባንክ ደጃፍ ላይ ተከልክሎ ሲመለስ ነው። ሕጎቹ ግን ተለውጠዋል — እና ብዙ ሰው አያውቀውም።

የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ በውጭ ምንዛሪ መመሪያ ላይ ያደረጋቸውን ማሻሻያዎች በመግለጫ አሳውቋል። መግለጫው የወጣው የካቲት 04 ቀን 2018 ዓ.ም. ነው።

ባንኩ እንዳስቀመጠው ማሻሻያዎቹ የመጡት ከሐምሌ 2016 ዓ.ም. ጀምሮ በተጀመረው የማክሮኢኮኖሚ ሪፎርም ማዕቀፍ ውስጥ ነው — የውጭ ምንዛሪ ገበያውን ለማጎልበት በማሰብ።

ሰባቱ ማሻሻያዎች እነዚህ ናቸው።

1️⃣ የአገልግሎት ላኪዎች — ሙሉ ገቢ፣ ያለ ጊዜ ገደብ

የአገልግሎት ላኪዎች ከወጪ ንግድ የሚያገኙትን የውጭ ምንዛሪ ሙሉ በሙሉ በሪቴንሽን ሂሳባቸው ያለ ምንም የጊዜ ገደብ እንዲይዙ ተፈቅዷል።

ይህ ለማን ይመለከታል? በአገልግሎት ወጪ ንግድ ላይ ለሚሠራ ሁሉ — ሶፍትዌር፣ ዲዛይን፣ ትርጉም፣ አማካሪነት፣ የቨርቹዋል ረዳትነት። ገንዘቡ ያንተ ሆኖ ይቆያል፤ በተወሰነ ቀን ውስጥ ወደ ብር መመንዘር አይጠበቅብህም።

2️⃣ ዓለም አቀፍ ካርድ — ትልቁ ለውጥ

ባንኮች የውጭ ምንዛሪ ሂሳብ ላላቸው ደንበኞቻቸው፣ ለውጭ ሀገር ክፍያ የሚያገለግል ዓለም አቀፍ ካርድ ማዘጋጀት እንዲችሉ ተፈቅዷል — የኤሌክትሮኒክ ግብይትን ጨምሮ።

ይህ በተከታታይ ጽሑፎቻችን ውስጥ ደጋግመን ያነሳነውን እንቅፋት በቀጥታ ይነካል።

ስንት ጊዜ ጽፈናል — ‹‹ኢትዮጵያዊ የውጭ አገልግሎት መክፈል አይችልም›› ብለን። የAI መሣሪያ፣ የደመና አገልጋይ፣ የዶሜይን ክፍያ፣ የሶፍትዌር ደንበኝነት። ትናንት በክፍል 6 እንዳልነው ደመና በዶላር ካርድ ይጠይቃል።

መመሪያው ያንን በር ይከፍታል። ግን ልብ በል፦ መመሪያው ባንኮች እንዲችሉ ፈቅዷል። እያንዳንዱ ባንክ በተግባር አዘጋጅቷል ማለት አይደለም። የራስህን ባንክ መጠየቅ አለብህ።

3️⃣ ለቤተሰብ የትምህርት፣ የሕክምናና የጉዞ ክፍያ

የውጭ ምንዛሪ ሂሳብ ያለው ማንኛውም የባንክ ደንበኛ — ሕጋዊ ሰነዱን ሂሳብ ለከፈተበት ባንክ በማቅረብ — ከሂሳቡ ተጠቅሞ ለትዳር አጋሩና ለልጆቹ የትምህርት፣ የሕክምናና የጉዞ ወጪ መክፈል ይችላል።

ልጅ ውጭ ሀገር የሚማርለት ወይም ሚስት/ባል ሕክምና የሚያስፈልገው ቤተሰብ ይህን ማወቅ አለበት።

4️⃣ ድርጅቶች — ከእርዳታና ከስጦታ ሂሳብ መክፈት

ማንኛውም ለትርፍ የተቋቋመ ድርጅት፣ የውጭ ምንዛሪ ምንጩ ከወጪ ንግድ ውጭ — በእርዳታ፣ በስጦታ ወይም በሌላ ምንጭ የተገኘ መሆኑ ከተረጋገጠ — የተንቀሳቃሽ፣ የቁጠባና የጊዜ ገደብ የውጭ ምንዛሪ ሂሳብ መክፈት ይችላል።

5️⃣ የ100 ዶላር ዝቅተኛ ተቀማጭ ተነስቷል

ኢትዮጵያውያንና ትውልደ ኢትዮጵያውያን የውጭ ምንዛሪ የቁጠባ ሂሳብ ለመክፈት ይጠየቁ የነበረው አነስተኛ 100 የአሜሪካ ዶላር እንዲቀር ተደርጓል።

ትንሽ ለውጥ ይመስላል። ግን አይደለም። መቶ ዶላር ለብዙ ሰው የመግቢያ ግድግዳ ነበር። አሁን በትንሽ መጠን ጀምረህ ማሳደግ ትችላለህ።

6️⃣ ድርጅቶች ከሀገር ውጭ ኢንቨስት ማድረግ

ድርጅቶች የመዋዕለ ንዋያቸውን ሁኔታ በብሔራዊ ባንክ እያስመረመሩ ከሀገር ውጭ በሌላ ሀገር መዋዕለ ንዋይ ፈሰስ ማድረግ እንዲችሉ ተፈቅዷል።

ይህ ለኢትዮጵያ አዲስ ነው። ቀደም ሲል ካፒታል ወደ ውጭ ማውጣት በጥብቅ የተገደበ ነበር።

7️⃣ ይዘህ የገባኸውን ምንዛሪ ያለ ጉምሩክ ሰነድ

ይህ ለዲያስፖራው ትልቅ ነው።

በኢትዮጵያ ነዋሪ የሆነ ማንኛውም ግለሰብ፣ ወደ ሀገር ይዞት የተመለሰውን የትኛውንም ያህል መጠን ያለው የውጭ ምንዛሪ — ያለ ጉምሩክ ሰነድ — በባንኮችና በሕጋዊ የውጭ ምንዛሪ ግብይት ቢሮዎች በኩል ወደ ብር መመንዘር ወይም ወደ የውጭ ምንዛሪ ሂሳብ ማስገባት ይችላል።

‹‹የትኛውንም ያህል መጠን›› እና ‹‹ያለ ጉምሩክ ሰነድ›› የሚሉት ሁለት ሐረጎች ናቸው ወሳኞቹ። ቀደም ሲል ይህ የጥቁር ገበያ መንስኤዎች አንዱ ነበር።

ይህ ለምን አሁን ሆነ?

ብሔራዊ ባንኩ ራሱ አገናኝቶታል — ማሻሻያዎቹ ከሐምሌ 2016 ዓ.ም. የተጀመረው የማክሮኢኮኖሚ ሪፎርም አካል ናቸው።

ስለ ወጪ ንግዳችን ስንጽፍ ያየነውን ትዝ በል፦ ብሩ ሲንሳፈፍ ወርቅ ከኮንትሮባንድ ወደ ሕጋዊ መስመር ተመለሰ — ከ4 ቶን ወደ 39 ቶን። ምክንያቱ ቀላል ነበር፦ ሕጋዊው መንገድ ሲከፈትና ዋጋው ሲቀርብ ሰዎች ወደ ሕጋዊው ይመለሳሉ።

እነዚህ ማሻሻያዎችም ያንኑ አመክንዮ ይከተላሉ። ገደቡ ሲላላ ገንዘቡ በባንክ ውስጥ ያልፋል እንጂ በጎን አይሄድም።

⚠️ ከመሄድህ በፊት

ሐቀኞች እንሁን። መመሪያ መውጣቱ በየባንኩ ደጃፍ ተግባራዊ ሆኗል ማለት አይደለም።

• መመሪያው ‹‹ተፈቅዷል›› ይላል፤ ‹‹ተግባራዊ ሆኗል›› አይልም። እያንዳንዱ ባንክ የራሱ ሥርዓትና ጊዜ አለው።
• ሰነድ ይጠየቃል። ለቤተሰብ ክፍያ ‹‹ሕጋዊ ሰነድ›› ማቅረብ ግዴታ ነው።
• መመሪያ ሊሻሻል ይችላል። ይህ መግለጫ የካቲት 2018 ዓ.ም. የወጣ ነው። ወቅታዊውን ከባንክህ ወይም ከብሔራዊ ባንክ አረጋግጥ።

ተግባራዊ ምክር፦ ወደ ባንክህ ስትሄድ መመሪያውን በስም ጥቀስ። ‹‹የካቲት 2018 የወጣው የውጭ ምንዛሪ መመሪያ ማሻሻያ›› ብለህ ጠይቅ። ብዙ ጊዜ የመጀመሪያው ሠራተኛ አያውቀውም፤ ኃላፊው ግን ያውቀዋል።

የሚቀረው ሐሳብ

ከሰባቱ ማሻሻያዎች ሁለቱ ለተራው ሰው ወዲያውኑ ጠቃሚ ናቸው፦ የ100 ዶላር ግድግዳ መነሳቱ፣ እና ይዞ የገባውን ምንዛሪ ያለ ጉምሩክ ሰነድ መመንዘር መቻሉ።

አንዱ ደግሞ — ዓለም አቀፍ ካርድ — ለሚሠራ ሰው ሁሉ በር ይከፍታል። ግን ባንኮች በተግባር ሲያቀርቡት ነው የሚታየው።

ሕጉ ተለውጧል። አሁን የሚቀረው ማወቅና መጠየቅ ነው። 🙂

---

In brief (English): The National Bank of Ethiopia has announced seven amendments to its foreign exchange directives, published on Yekatit 4, 2018 E.C., framed as part of the macroeconomic reform programme begun in Hamle 2016 E.C. and intended to deepen the foreign exchange market. The changes: (1) service exporters may retain 100% of export foreign exchange earnings in their retention accounts with no time limit; (2) banks are permitted to issue customers with foreign currency accounts an international card usable for foreign payments including electronic transactions; (3) any foreign currency account holder may, on presenting legal documentation to their bank, pay education, medical and travel costs for a spouse and children; (4) for-profit organisations may open current, savings and time foreign currency accounts where the source is verified as aid, gift or other non-export origin; (5) the USD 100 minimum previously required of Ethiopians and people of Ethiopian origin to open a foreign currency savings account has been removed; (6) organisations may invest abroad subject to NBE review of their investment position; and (7) any resident individual may convert foreign currency brought into the country — in any amount, without customs documentation — to birr through banks and licensed forex bureaux, or deposit it into a foreign currency account. Point 2 matters most for anyone working online, since the inability to pay for foreign services by card has been a recurring obstacle covered in our earning and agent series. Important caveat: the directive states banks are permitted to offer these, not that every bank has implemented them, and documentation is still required — so customers should cite the directive by name when asking, since counter staff often do not know it.

ምንጭ፦ የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ — ‹‹መግለጫ | የውጭ ምንዛሪ መመሪያዎች ላይ ማሻሻያ ስለመደረጉ የተሰጠ መግለጫ›› (የካቲት 04 ቀን 2018 ዓ.ም.)። nbe.gov.et። ይህ የፋይናንስ ምክር አይደለም፤ ወቅታዊውን ከባንክህ አረጋግጥ።